Gerard Kempher (1675-1737)



Conrector van de Latijnsche school in Alkmaar

Het op 23 juni 1675 in Monnickendam als Gerrit gedoopte kind werd op 17 oktober 1700 aangesteld als onderwijzer (praeceptor) van de vijfde, later van de vierde klas van de Latijnsche school in Alkmaar.  In 1718 werd hij conrector van de school en had hij de tweede klas, met slechts één leerling ...; hij ontving een tractement van 525,- inclusief de huishuur. In 1721, enkele weken voor zijn eerste huwelijk, wordt zijn tractement nog eens fors verhoogd door de vroedschap van Alkmaar, omdat Gerard een beroep als conrector in Haarlem had ontvangen. Hij ontving voortaan 725,- 

 
Leerlingenlijst Latijnse School Alkmaar 1704:

 

Klasse 5 (laagste klasse; gedurende het jaar 1704 zijn drie van onderstaande leerlingen op school begonnen):

  • Georgius Bouma
  • Janus Diss(t)elberg, roomskatholiek
  • Nicolaas de Grauwert, doopsgezind
  • Nicolaas van der Gijssen
  • Jacobus van Hagerbeer
  • Jacobus van der Moer
  • Jacobus Oosterburg, geboren na 1687
  • Simon Schagen, geb. 1691
  • Jacobus Veldcamp, zn. van Egbert Enno die in 1702 vanuit Leeuwarden als organist van de Grote Kerk in Alkmaar kwam

Klasse 4:

  • Johannes à Baarsenburg
  • Adrianus Claver, geb. 1692
  • Johannes Schevenhuisen, geb. na 1682
  • Johannes Schot
  • Johannes Wring

Klasse 3:

  • Jacob Elias, geb. 1689
  • Adrianus van der Meer, geb. 1690?
  • Johannes Wittebol
  • Cornelius IJssen

Klasse 2:

  • Johannes Baert, geb. Alkmaar 1689
  • Johannes Houttuyn, geb. 1687
  • Gerbrandus Kley, niet-gereformeerd
  • Mattheus Muller, geb. 1687
  • Isaacus Oostenraad
  • Adrianus Paardebos, gedoopt 1687, roomskatholiek
  • Johannes Reynen, vermoedelijk roomskatholiek

Klasse 1 (hoogste klasse):

  • Johannes Finea, geb. 1686
  • Gerardus Stuyling Sijms
  • Gerardus Twisker, geb. na 1686
  • Johannes van Twuyver, geb. 1686
  • Johannes Visscher
  • Antonius Zijtsma

Bron: Gymnasium flos Alcmariae, Alkmaar, 1979

 

 

Zijn werk als dichter, auteur en vertaler

Gerard Kempher is volgens het biografisch woordenboek een succesvol dichter geweest. Hieronder staat het tot nu toe bekende overzicht van zijn werk.  

 

Het werk van Gerard Kempher:

Het werk is in chronologische volgorde van publicatie gerangschikt. Enkele werken zijn meermaals uitgegeven; elke uitgave is opgenomen.

  • Huwlykszang ter bruiloft van den heer Theodorus Munnekemole, getrouw uitdeelder der goddelijke verborgenthéden tot Oostgraftdijk. enz. en juffrouw Brigitta Muurling. (Prent), uitg. Alkmaar, by Gerrit Welhem, 1705
  • Het kabinet van den heer Godard Kronenberg, Alkmaar, 1705
  • Zegepraal des geloofs, door G. Kempher, uitg. Alkmaar, by Nikolaas Mol ..., 1712, 49 p.
  • Aurelius Prudentius Klemens lofzangen / vertaald door G. Kempher. - Te Leyden, : by Jakobus Meul ..., 1712. - [78], 357, [25] p. ; 17 cm / Alleen de teksten. - Met lijst van tekstincipits
  • Op het huwlyk van den heer Jan Wandelaar, en jufvrouw Elisabeth Smit. In den echt vereenicht den 14 van louwmaant 1714, G. Kempher, mede-auteur, schreef een gedicht, Alkmaar, 1714
  • Latijnsch gedicht op het huwelijk van J. Elias en M.C. Maiden, 1716, in-4
  • Epithalamia in auspicatissimas nuptias strenui, et natalium splendore conspicui viri d. Johannis Georgii van Auerswalt baronis Borussi, equitum magistri &c. sponsi et praestantissimae lectissimaeq: virginis d. Clarae Mariae van Oudensteyn sponsae celebratas Almeriae II cal. decemb. MDCCXVI. (Prent), G. Kempher schreef een gedicht als mede-auteur, Alkmaar, 1716
  • Julius Firmikus Maternus, van de dwaalinge der heidensche afgoderyen : aan de keizeren Konstantius en Konstans / met aant. verrykt door G. Kempher. - Alkmaar, 1718. - 2 dl. : ill. ; 17 cm
  • Lykplichtoffers op het ontydige en gantsch treurwaerdige afsterven van juffrouw Maria Anna Ras, huysvrouwe van den heere Franciscus Doude, getrou wachter op de muuren van Jerusalem tot Schoorl; overleden den XXV. van wintermaendt. MDCCXIX, G. Kempher schreef als als mede-auteur hiervoor een gedicht, Alkmaar, by Jan van Beyeren, 1719
  • Huwlykzangen. [A2r: Ter bruilofte van den geleerden heere Joan Alberti,waerdig leeraer in Christus kerk te Hoogwoud: en mejuffrouw Katharina Lucia van Ravestein. Echtelyk verbonden te Hoogwoud op den 30. der hooimaandt des jaars 1721.], G. Kempher als mede-auteur hierin een Latijns gedicht, Alkmaar, by Nikolaas Mol, 1721
  • Huuwelykstoorts, ontstooken ter bruilofte van [...] Jakob de Jonge, en mejuffrouwe Elizabeth Snoek, gedicht, Alkmaar, 1722
  • Vreuchdezangen ter bruilofte van den heere mr. Johan Baert, weesmeester te Alkmaar, rentmeester ende secretaris van de uitwaterende sluisen in Kennemerland ende West-Vriesland, heemraad van de Zype ende Heer-Hugo-Waard. Met de deugt- en zedenryke jonkvrouwe Anna Duisingh, plechtelyk in den echt in gezegend te Alkmaar, den XI. van wiedemaand, M.D.C.C.XXII. (Prent), G. Kempher schreef als mede-auteur een gedicht, Alkmaar, by Jan van Beyeren, 1723
  • Vreugde-fakkel ontstoken aan de heilvoorspellende huuwlykslievde van de weled. en achtbare heer, de heer en mr. Jacob van der Lyn, regerend schepen der stad Almaar, enz. enz. en de zeer begaavde jufvrouw mejufvrouw Amaranta Maria Reynst plechtig door den echtbandt aan elkander verknocht den I. van grasmaandt, MDCCXXIII. (...) (Prent); G. Kempher schreef als mede-auteur een sonnet, gevolgd door een rei, Alkmaar, by Jan van Beyeren, 1723
  • De gestrafte Kupido / Decimus Magnus Ausonius ; [vert. door] G. Kempher. - Amsterdam, 1724. - .. p. ; in-4 Hierin ook eenige gedichten van Anakreon en Theocritus op Kupido, vertaald door denzelfden.
  • Eeuwtriomf ter vierde inwydingsfeest van Leidens Hooge-Schoole; : voor den jaare MDCCXXV plechtig gevierdt den VIII. van Sprokkelmaandt. / Door Gerh. Kempher. - Leiden : Janssoons vander Aa, 1725. - 32 p. ; in-4
  • Anakreons gezangen; / uit het Grieksch op aangenaame zangwyzen overgebracht door G. Kempher. - Te Alkmaar, : by Nikolaas Mol ..., 1726. - [32], 262, [8] p. ; in-8
  • Poetae latini rei venaticae scriptoras et bucolia antiqui, videlicet Gratii Falisci atque M. Aurelius Olympii Nemasiani cum notis integris ...; quibus primum accedunt G. Kempheri, observationes in tres Calpurnii priores eclogas, Lugduni Batavorum atc., Langerak etc., 1728, LX, 583, XXIV, 335 blz., Leiden en 's Gravenhage, 1728; G. Kempher leverde voor deze bundel aantekeningen over de drie eerste herdersgezangen van Calpurnius
  • Ter bruilofte van den welgeboren heere mr. Francois de Vicq, en de welgeboorne jonkvrouwe Maria Jacoba van Bredehoff, G. Kempher schreef een gedicht als mede-auteur, Alkmaar, 1729
  • Pantheum mythicum, of verdichte historie der goden, en godinnen, in dit werk van een kort begrip der geleertheid kort en klaar begrepen / door ... Franciscus Pomey ; na den zevenden druk, uit het Latyn vert., en met schoone figuren voorzien, door G. Kempher .... - Te Amsterdam : By Antoni Schoonenburg ..., 1730. - [16], 634, [21] p. : grav. ; in-8  Met gegraveerde titelpagina: Algemeene tempel der verdichte goden enz. - Reg.
  • Herderszangen, naar het Latijn vertaald en van schoone figuren voorzien, Amsterdam, 1730
  • Herderszangen / Titus Calpurnius en M. Aur. Olympius Nemesianus ; door G. Kempher. - Te Leiden, : by Joh. Arnold Langerak, 1732. - ... p. ; in-?
  • Kronyk van Egmond, of jaarboeken der vorstelyke abten van Egmond, / in 't Latyn beschreeven door ... Jan van Leyden ... ; vertaald door Kornelis van Herk, overgezien, vervolgt, en met de vertaalinge der grafschriften verrykt, door Gerard Kempher ... - Te Alkmaar, : by Simon van Hoolwerf, 1732. - [36], 283, [1] p. : ill. ; in-4
  • Beschrijving van Japan, Amsterdam, 1733
  • De Ludis Olympiacis - oratie tot intrede als conrector, eerst gedrukt in 1735, Alkmaar
  • Treur-basuynen opgeheven binnen Alkmaar op het droef en schielyk afsterven van den ... heere en meester Hendrik Daey, oudburgermeester, en raad der stad Alkmaar ... Overleden den laatsten van Grasmaand M D CCXXXVI, Alkmaar, by Gysbert Hazemaker, 1736
  • Helena in Egipte; of de gewaande-ontrouwe getrouw bevonden, uit Euripides / door Gerard Kempher. - Te Alkmaar : by S. van Hoolwerf, 1737. - xvi, 104 p. : Met titelvign. ; 18 cm [online publicatie]
  • Kronyk van Egmond, of jaarboeken der vorstelyke abten van Egmond / in 't Latyn beschreeven door broeder Jan van Leyden ... ; vertaald door Kornelis van Herk ; vervolgt, en met de vertaalinge der grafschriften verrykt, door Gerard Kempher ; uytgegeven en vermeerdert met een lyst van de donatien en de naamen der geenen, die in d'abdye begraaven zijn door Simon Eikelenberg. - Te Alkmaar : Simon van Hoolwerf, 1739. - XXXVI, 283 p. : ill. ; 21 cm
  • Pomey, Fr. -- Pantheum Mythicum, of verdichte Historie der Heijdensche Goden en Godinnen (....) Na den zevenden Druk, uit het Latyn Vertaald, en met schoone Figuren voorzien, door G. Kempher. Te Amsterdam, By Antoni Waldorp, Boekverkooper, op 't Rokkin, tusschen de Gaper- en Duyfjes-Steegen, 1739; (11) 634 pp. + reg; titelgr. + 27 grav. (J. van Vianen); mod. halfleder. band; in-8
  • Herderszangen - Titus Calpurnius en M. Aur. Olympius Nemsianus / Door G. Kempher. - Arnhem : Johan Christoffel Nebe, 1752. - 90 p. : ill. ; 33 cm
  • Feestzangen op het derde jubile van 's lands Hooge Schoole te Leyden : gevierd den viii. van Sprokkelmaend 1725. / Door verscheidene dichteren. - Leyden : by C. van Hoogeveen, junior, 1775. - II, 64 p. ; in-8
  • Ongedrukt bleef (bij zijn overlijden wel gereed): Historia Romana, in verzen ten vervolge van Vergilius
  • Gedichten van Gerard Kempher komen voor in de bundels bruiloftsgedichten van: J.G. von Auerswalt en C.M. van Oudensteyn (1716), P. Pietermaat en E. Pond (1720) en J. Lakeman en S. de Clerk (1727). Verder staat er een lofdicht van hem voorin Gedaante en gesteldheid van Westvriesland, door Eikelenberg, 1714 en een Alkmaars Ontzet-Liedt, zijnde een verklaring van den vroedschapspenning, dateerdende van 1735, in Alkmaer en desselfs Geschiedenissen, door Boomkamp, 1747. In Tegenwoordige Toestand van Egmond aan Zee, door Gysbert Boomkamp, gedrukt door J. Bosch in Haarlem, 1741, staat een vers tot Lof van Egmond geschreven door Gerard Kempher.

 

 

Het gezin van Gerard Kempher

Gerard heeft blijkbaar een goede verstandhouding gehad met zijn tante Helena Burggraaf, de weduwe van de legerkapitein Reynholt de Roth. Ze leefde in Egmond aan den Hoef en vermoedelijk was zij het die op 15 juli 1709 een hoofdsom van ƒ 300,-,- op zijn naam zette, tegen 9% lijfrente. Mede omdat deze Helena Burggraaf geen kinderen uit haar huwelijk had verwekt, waren Gerard en zijn zusters mede-erfgenaam van haar. In 1717 was Gerard executeur van het testament van Helena Burggraaf. De woning van Helena Burggraaf wordt in 1718 verkocht aan Gerards' zuster Geertruy, die gehuwd was met Hendrik Kloeck.

Op 29 juni 1721 huwt Gerard Kempher in de Kapel in Alkmaar met Catharina Stam. Catharina is op 20 november 1722 te Alkmaar begraven. Al een jaar later hertrouwde hij met zijn dienstmaagd. Ter gelegenheid van dit huwelijk met Maria van der Meulen op 7 november 1723 is er een gedicht gemaakt, dat later in gedrukte vorm is verschenen in De Gedigten van H.G. Vrijhoff, Amsterdam, uitg. Jan Roman, boekverkoper, 1740.

TER BRUILOFTE VAN DEN HEERE GERHARD KEMPHER EN 
JONKVROUWE MARIA VAN DER MEULEN
Klinkdicht

Nu juicht de Helikon, de Nimfen zyn verheugt,
Apol' stelt op zyn lier de heerellykste toonen,
Wyl d'eedle Gerhart (een van zyn geachtste zoonen)
Weêr buigt voor Venus wet, bekoort door ware deugt.

Marie is zyn vermaek, hy mint haer zuivre jeugt,
Verblyt! nu zy op 't zoetst zyn diensten zal beloonen.
My lust met frisch gebloemt myn waerden Vrient te kroonen,
O brave Kempher niets verhinder oit uw vreugt.

Uw echt zy steets bevryt van wederwaerdigheden.
Maer 'k zie d'Eendrachtigheit met u naer 't Altaer treden!
Aenbiddelyke Maegt! blyf, blyf hem altoos by.

't Gaet wel. Ik hoor een drom van blyde Jongelingen,
Ter eeren van uw trou, drywerf triomfe zingen.
Ga Bruigom smaek de vrucht van uwe vryere.

 

 

Uit het huwelijk met Maria van der Meulen zijn een viertal kinderen geboren, die allen jong zijn overleden. Kort na de geboorte van het vierde kind overleden zowel het kind als de moeder (respectievelijk in juni en juli 1732):

  1. Jan Jacob Kempher, doop Alkmaar 11 oktober 1725, overleden Alkmaar 18 mei 1747
  2. Alegonda, doop Alkmaar 19 november 1726, vermoedelijk overleden Alkmaar 11 januari 1730
  3. Jacob, doop Alkmaar 27 november 1729, overleden Alkmaar 21 november 1752
  4. Gerrit, doop Alkmaar 11 maart 1732, overleden Alkmaar 14 juli 1732

Wellicht is Gerard Kempher na het overlijden van zijn tweede echtgenote naar zijn zuster Johanna Willemina vertrokken in Hoorn, al is niet geheel duidelijk of zij op dat moment nog in Hoorn woonachtig was. Op 1 september 1734 komt Gerard Kempher namelijk, volgens het lidmatenregister, met attestatie van Hoorn in Alkmaar. Hij woont dan aan de Koningsweg.

Op 19 oktober 1737 overleed Gerard Kempher op 52-jarige leeftijd in Alkmaar. Zijn kinderen Jan en Jacob kwamen in het weeshuis; ze overleden beiden als weesknecht.

 

als u niet in een frame staat klik dan hier


gvdewit.gif (7938 bytes)